سکته مغزی و نقش فیزیوتراپی در درمان سکته مغزی

سکته مغزی ، یک اورژانس پزشکی است که زمانی رخ می دهد که در جریان خون رسانی به مغز اختلال ایجاد شود. این وقفه می تواند منجر به آسیب به سلول ها و بافت های مغز به دلیل کمبود اکسیژن و مواد مغذی شود.

سکته مغزی می تواند اثرات شدید و ماندگاری بر عملکردهای مختلف بدن از جمله حرکت، گفتار و توانایی های شناختی داشته باشد. درک انواع مختلف سکته ، علل آنها، عوامل خطر، علائم و گزینه های درمانی برای پیشگیری و مدیریت موثر بسیار مهم است.

تشخیص سکته مغزی شامل ترکیبی از ارزیابی سابقه پزشکی، معاینه فیزیکی و آزمایش های تصویربرداری است. متخصصان پزشکی ممکن است از اسکن توموگرافی کامپیوتری (CT) یا تصویربرداری رزونانس مغناطیسی (MRI) برای تجسم مغز و شناسایی نوع و محل سکته مغزی استفاده کنند. همچنین ممکن است آزمایش خون برای بررسی شرایط زمینه ای یا عوامل خطر انجام شود.

انواع سکته مغزی

ایسکمیک
شایع ترین نوع است که تقریباً ۸۷ درصد از سکته های مغزی را تشکیل می دهد. آنها زمانی اتفاق می‌افتند که انسداد یا لخته در رگ خونی که به مغز خون می‌دهد وجود داشته باشد. این انسداد می تواند در یک سرخرگ درون مغز رخ دهد (سکته ترومبوتیک) یا می تواند از قسمت دیگری از بدن به مغز برود (سکته آمبولیک). فقدان جریان خون منجر به کمبود اکسیژن و مواد مغذی می شود که منجر به آسیب سلولی می شود.

هموراژیک
سکته های هموراژیک، اگرچه کمتر شایع هستند، اغلب شدیدتر هستند. آنها زمانی رخ می دهند که یک رگ خونی در مغز پاره می شود و باعث خونریزی در داخل یا اطراف مغز می شود. دو نوع اصلی سکته های هموراژیک عبارتند از خونریزی داخل مغزی (خونریزی در بافت مغز) و خونریزی زیر عنکبوتیه (خونریزی در فضای بین مغز و جمجمه). افزایش ناگهانی فشار می تواند به سلول های مغزی مجاور آسیب برساند.

علل و عوامل خطر

۱٫ علل سکته ایسکمیک:

  • آترواسکلروز: تجمع رسوبات چربی (پلاک) روی دیواره داخلی عروق خونی.
  • ترومبوز: تشکیل لخته خون در شریان خونرسانی به مغز.
  • آمبولی: لخته شدن خون از قسمت دیگری از بدن، اغلب قلب.

۲٫ علل سکته هموراژیک:

  • فشار خون بالا: فشار خون بالا یک عامل خطر مهم است.
  • آنوریسم: ضعف در دیواره رگ خونی که می تواند بالون شود و پاره شود.
  • ناهنجاری شریانی وریدی (AVM): اتصالات غیر طبیعی بین شریان ها و وریدها.

عوامل خطر مشترک برای هر دو نوع:

  • سن: این خطر با افزایش سن به خصوص بعد از ۵۵ سالگی افزایش می یابد.
  • جنسیت: مردان عموما در معرض خطر بیشتری هستند.
  • سابقه خانوادگی: ژنتیک می تواند نقش داشته باشد.
  • نژاد: برخی از قومیت ها بیشتر در معرض سکته مغزی هستند.
  • شرایط پزشکی: دیابت، فیبریلاسیون دهلیزی و سکته های قبلی این خطر را افزایش می دهند.
  • عوامل سبک زندگی: سیگار کشیدن، مصرف زیاد الکل، رژیم غذایی نامناسب و عدم فعالیت بدنی.

علائم سکته مغزی

شناخت علائم برای مداخله فوری پزشکی بسیار مهم است، زیرا زمان یک عامل حیاتی در به حداقل رساندن آسیب است.

  • افتادگی صورت: ممکن است یک طرف صورت افتاده یا بی حس شود.
  • ضعف بازو: ممکن است یک بازو ضعیف یا به سختی بلند شود.
  • دشواری گفتار: گفتار ممکن است نامفهوم یا درک آن دشوار باشد.

علائم دیگر ممکن است شامل سردردهای شدید ناگهانی، سرگیجه، گیجی و مشکل در راه رفتن یا حفظ تعادل باشد.

روشهای درمان

۱٫ درمان سکته ایسکمیک:
داروهای لخته ساز (ترومبولیتیک): فعال کننده پلاسمینوژن بافتی (tPA) می تواند لخته های خون را حل کند.
ترومبکتومی مکانیکی: روشی مبتنی بر کاتتر برای برداشتن فیزیکی لخته.

۲٫ درمان سکته هموراژیک:
جراحی: در برخی موارد، مداخله جراحی ممکن است برای ترمیم ناهنجاری های عروق خونی یا خارج کردن خون از مغز ضروری باشد.
دارو: کنترل فشار خون و جلوگیری از خونریزی بیشتر.

توانبخشی و بهبودی
بهبودی سکته مغزی اغلب شامل یک رویکرد چند رشته ای از جمله فیزیوتراپی، کاردرمانی، گفتار درمانی و حمایت روانی است. هدف کمک به افراد برای بازیابی استقلال، بهبود تحرک و مدیریت هر گونه چالش شناختی یا ارتباطی است. بسته به شدت سکته مغزی و پیشرفت فردی، توانبخشی ممکن است برای مدت طولانی ادامه یابد.

نقش فیزیوتراپی در درمان و توانبخشی سکته مغزی

فیزیوتراپی یک بخش مهم از درمان و توانبخشی سکته مغزی است. فیزیوتراپیست ها با کمک به افراد مبتلا به این عارضه مغزی برای بهبود عملکرد حرکتی، تعادل، هماهنگی و استقلال در انجام فعالیت های روزمره، به آنها کمک می کنند تا کیفیت زندگی خود را بهبود بخشند.

مزایای فیزیوتراپی عبارتند از:

  • بهبود عملکرد حرکتی
  • بهبود تعادل و هماهنگی
  • کاهش خطر عوارض
  • افزایش استقلال در انجام فعالیت های روزمره
  • بهبود کیفیت زندگی

فیزیوتراپیست ها از طیف وسیعی از تکنیک ها برای کمک به افراد مبتلا به این عارضه مغزی استفاده می کنند، از جمله:

  • تمرینات تقویتی برای تقویت عضلات
  • تمرینات کششی برای افزایش دامنه حرکتی
  • تمرینات تعادل و هماهنگی برای بهبود تعادل و هماهنگی
  • آموزش راه رفتن و فعالیت های روزمره برای کمک به افراد در یادگیری نحوه انجام کارهایی که قبل از آسیب مغزی انجام می دادند
  • استفاده از تجهیزات فیزیوتراپی، مانند عصا، واکر یا صندلی چرخدار، برای کمک به افراد در حرکت و انجام فعالیت های روزمره

فیزیوتراپی اغلب بلافاصله پس از سکته مغزی شروع می شود و می تواند تا سال ها پس از آن ادامه داشته باشد. شدت و مدت فیزیوتراپی به شدت آسیب و اهداف فرد بستگی دارد.

 

 

بیشتر بخوانید :

فیزیوتراپی کف لگن در غرب تهران

درمان کمردرد

سکته مغزی

اشتراک گذاری

مشاوره و رزرو نوبت در واتس آپ